„გნახავ, როცა გნახავ“ – მწუხარების, განახლებისა და ერთი საკვანძო სისუსტის ამბავი

ოჯახის წევრის გარდაცვალება არასდროს არის ადვილი, მაგრამ კიდევ უფრო რთულია, როდესაც საქმე და-ძმას ეხება. სწორედ ამ გამოწვევის წინაშე დგება კუპერ რაიფის აარონ უისლერი ფილმში „გნახავ, როცა გნახავ“, თავისი დის, ლეას (კეიტლინ დევერი) გარდაცვალების შემდეგ. ჯეი დუპლასის რეჟისორობით გადაღებული ეს ბიოგრაფიული ფილმი დაფუძნებულია მწერალ ადამ ქეითონ-ჰოლანდის მემუარზე „ტრაგედია პლუს დრო“ და მოგვითხრობს ოჯახზე, რომელიც ქალიშვილის თვითმკვლელობისა და მის შემდგომი გლოვის გამოწვევების წინაშე დგას. მსახიობთა გულწრფელი და ემოციური შესრულებით, „გნახავ, როცა გნახავ“ ამაღელვებელი ამბავია გადარჩენილის დანაშაულის, მწუხარებისა და ტრაგედიის შემდეგ ხელახლა დაკავშირების შესახებ. მიუხედავად იმისა, რომ ფილმი ყველა ემოციურ ნოტს ეხება, არის ერთი საკვანძო ნაკლი, რომელიც სხვაგვარად ამაღელვებელ ისტორიას აფერხებს. „გნახავ, როცა გნახავ“ იწყება იმით, რომ უისლერების ოჯახი ლეას გარდაცვალების შემდეგ მის სახლში ნივთებს არჩევს. დედამისი, პეიჯი (ჰოუფ დევისი), მის ნახატებს აკონტროლებს, ხოლო მამამისი, რობერტი (დევიდ დუხოვნი), ცდილობს ბავშვობისდროინდელი თითებით შესრულებული ნახატებიც კი შეინარჩუნოს. და, ემილი (ლუსი ბოინტონი), ცდილობს კოის თევზები გარე აუზიდან ამოიყვანოს. ერთადერთი ადამიანი, რომელსაც წინსვლა უჭირს, ლეას ძმა, აარონია. მიუხედავად იმისა, რომ მთელი ოჯახი ლეას თვითმკვლელობის შემდეგ გლოვობს, ეს სიკვდილი ყველაზე მეტად აარონს დაარტყა; ლეა მისი საუკეთესო მეგობარი და ოჯახში ყველაზე ახლოს მყოფი ადამიანი იყო. ვერ შეძლო მწუხარებისგან თავის დაღწევა, აარონი ფსკერისკენ ეშვება და მეტს სვამს, მას აწუხებს ლეას მოგონებები და დანაშაულის გრძნობა, რომ ვერ შეაჩერა დის სიცოცხლის მოსპობამდე. როდესაც მისი ცხოვრება ინგრევა, ის იმედს პოულობს დოქტორ ანიასთან (პურნა ჯაგანათანი) თერაპიის შემდეგ და თვალის მოძრაობით დესენსიბილიზაციისა და რეპროცესინგის (EMDR) თერაპიის გავლისას. პროცესი მძიმე და ტრავმულია, მაგრამ სესიების განვითარებასთან ერთად, ჩვენ ვიგებთ სიმართლეს ლეას სიკვდილის ღამეს მომხდარის შესახებ და ვუყურებთ, როგორ ნელ-ნელა კურნავს აარონი გამანადგურებელი დანაკარგისგან. მიუხედავად იმისა, რომ „გნახავ, როცა გნახავ“ დრამედიდ არის მიჩნეული, მისი დროის უმეტესი ნაწილი დრამაზეა ორიენტირებული, მცირე იუმორისტული ეპიზოდებით. თუმცა კატეგორიზაცია ცოტა არაზუსტია, დრამა აუცილებელია, განსაკუთრებით სერიოზული თემის გათვალისწინებით. სიუჟეტის უმეტესი ნაწილი აარონის გარშემო ტრიალებს, თუმცა ჩვენ ვხედავთ, თუ როგორ უმკლავდება უისლერების ოჯახის დანარჩენი წევრები ლეას დანაკარგს. ფილმი იყენებს სიზმრების ეპიზოდებსა და ფლეშბეკებს, რათა ნელ-ნელა მოყვეს ლეას სიკვდილის ისტორია, როდესაც ღამეს აარონის თვალით განვიცდით, უკან და უკან ვხტებით იმ ღამეს მომხდარი რეალობისა და აარონის ბავშვობის უსაფრთხო ადგილს შორის. მიუხედავად იმისა, რომ ქეითონ-ჰოლანდი თავად კომიკოსია, ფილმი შეგნებულად ერიდება ხმამაღალი სიცილის მომენტებს და იმის გათვალისწინებით, რომ ის ქეითონ-ჰოლანდის პირად მწუხარებას ეფუძნება უმცროსი დის თვითმკვლელობის შემდეგ, ამბავი არ ერიდება დეტალებში ჩაღრმავებას, როდესაც საქმე აარონის ყველაზე მძიმე მომენტებს ეხება. დუპლასი ოსტატურად იყენებს დევერს ლეას როლში იმ მომენტებში, როდესაც ის ყველაზე მეტად არის საჭირო, იქნება ეს მისი ნათელი და მხიარული მოგონება თუ უფრო მშვიდი, გამანადგურებელი მომენტები, როდესაც აარონს უწევს შეეგუოს იმ რეალობას, რომ დის ხელახლა ვერასდროს ნახავს. ეს არის გულწრფელი და ღრმა შეხედულება იმ რთულ გზაზე, რომელიც ადამიანმა უნდა გაიაროს საყვარელი ადამიანის დაკარგვის შემდეგ. სამწუხაროდ, ფილმის ყველაზე სუსტი რგოლი მის მთავარ გმირშია, რომელსაც კუპერ რაიფი ასრულებს. „გნახავ, როცა გნახავ“ პირველი ფილმია, რომელშიც რაიფი მსახიობობს და არ არის რეჟისორი, სცენარისტი ან პროდიუსერი, და შედეგი სასურველს ტოვებს. რადგან ფილმი რაიფის პერსონაჟის გარშემოა აგებული, ის ყურადღების ცენტრში ექცევა და როდესაც მას თავის წინა პროექტებთან შედარებით ბევრად უფრო მძიმე თემასთან უწევს გამკლავება, საბოლოო შედეგი არადამაკმაყოფილებელია. მიუხედავად იმისა, რომ რაიფი მძიმე ისტორიების მიმართ უცხო არ არის, ფილმი უცნაურად დიდ დროს უთმობს მის ურთიერთობას ყოფილ შეყვარებულთან, კამილასთან (არიელა ბარერი). ეს სევდიანი ბიჭი არის მოუწესრიგებელი, მოუსვენარი, გაუფილტრავი, დამამშვიდებელი სიტყვების მაძიებელი, თვითგანადგურებისკენ მიდრეკილი თეთრკანიანი მამაკაცი. რაიფის წინა ფილმებში ის ხშირად წარმოდგენილია როგორც უიღბლო, მაგრამ საბოლოოდ სასიამოვნო და ოდნავ მოუხერხებელი ბიჭი, რომელიც სიყვარულს ეძებს. ეს, როგორც ჩანს, მისი უსაფრთხო ზონაა და ის „გნახავ, როცა გნახავ“-შიც არ სცილდება მას. მაგრამ როდესაც ამას ემატება მისი აბრაზიული პიროვნება მთვრალ მდგომარეობაში, ის თითქმის აუტანელი ხდება. ეს აჩვენებს, თუ რამდენად ტოქსიკური შეიძლება იყოს ამ ტიპის პიროვნება და იმის ნაცვლად, რომ ის კარგ ბიჭად წარმოგვიდგინონ, რომელიც უბრალოდ რთულ პერიოდს გადის, ის წითელი დროშებით სავსე მამაკაცად მოგვეჩვენება, რომლისგანაც კამილას თავის დაღწევა გვსურს და არა შერიგება. საბოლოო ჯამში, ეს ყველაფერი მიგვიყვანს იმ ფაქტამდე, რომ ფილმი არასწორ პერსონაჟზეა ორიენტირებული. რაიფის შესრულებას კიდევ უფრო აუარესებს ის ფაქტი, რომ მას გარს აკრავს უმაღლესი კალიბრის მსახიობები, რაც რაიფის მსახიობობას მკვეთრ კონტრასტში აყენებს მათთან, ისეთი შეგრძნებაა, თითქოს ის თავის შესაძლებლობებს ბევრად აღემატება. მიუხედავად იმისა, რომ ქეითონ-ჰოლანდის მემუარი აშკარად მისი პირადი პერსპექტივიდან არის დაწერილი, რაიფის არადამაკმაყოფილებელი შესრულების შემდეგ, არ შემიძლია არ დავინტერესდე, ხომ არ იქნებოდა ეს ფილმი უკეთესი, რომ კონცენტრირებულიყო...