ჰიამ აბასი: „პალესტინა 36“-ის გადაღება ომის დროს „გამარჯვება“ იყო

პალესტინელმა მსახიობმა ჰიამ აბასმა როტერდამის საერთაშორისო კინოფესტივალზე კვირას, იტალიელ მსახიობ ვალერია გოლინოსთან („წვიმის კაცი“) ერთად გამართულ ღრმა დისკუსიაზე, ისაუბრა ენმარი ჯასირის ფილმში „პალესტინა 36“ მონაწილეობის „მოვალეობაზე“. სერიალ „მემკვიდრეობის“ ვარსკვლავმა განაცხადა, რომ ისტორიულ ფილმში მონაწილეობა „მოვალეობად“ მიაჩნდა, როცა „პალესტინის ისტორიას ყოველდღიურად დავიწყება და წაშლა ემუქრება“. „როდესაც ბრძოლაში იბადები, ზოგჯერ განსხვავებას ვერ აკეთებ ხელოვნებასა და მოვალეობას შორის. და [„პალესტინა 36“] ამის ერთ-ერთი მაგალითია“, - განაცხადა აბასმა. მან კიდევ ერთი ბოლო მაგალითი მოიყვანა ფილმიდან „ნახვამდის ტბერადია“, რომლის რეჟისორია მისი ქალიშვილი, ლინა სუალემი. ეს ფილმი აბასის ცხოვრებას იკვლევს პალესტინიდან წასვლის შემდეგ. „ორივე ფილმი ჩემთვის თითქმის ვიზიტია ისტორიაში, რომელიც მემკვიდრეობით მივიღე“. „პალესტინა 36“-ის პრემიერა გასულ წელს ტორონტოს კინოფესტივალზე შედგა. ფილმი 1936 წელს, პალესტინის ერთ-ერთ სოფელში ვითარდება, რომელიც ბრიტანეთის კოლონიალურ მმართველობას აუჯანყდა. „Variety“-ის მიმოხილვაში მურტადა ელფადლმა შეაქო ისტორიული ეპოსი: „ის მასშტაბურია, ამბიციურია თხრობაში და გაწონასწორებულია ისტორიული ფარგლებისა და დეტალური დახასიათების მიმართ თანაბარი ყურადღების გამო. პალესტინის ოსკარზე წარდგენილ ნამუშევარს ბევრი სათქმელი აქვს, მაგრამ მაინც ახერხებს თავისი მრავალი პერსონაჟის ინდივიდუალურად წარმოჩენას და სხვადასხვა ლოკაციისთვის სპეციფიკის მინიჭებას.“ აბასი ჯასირს სერიალ „რამის“ გადასაღებ მოედანზე შეხვდა და დასძინა, რომ ორივეს „ერთმანეთის შემოქმედებითი ნიჭი მოსწონდა“. როდესაც რეჟისორმა ერთად მუშაობის სურვილი გამოთქვა, მსახიობმა სწრაფად განაცხადა, რომ მზად იყო ნებისმიერი შემოთავაზებისთვის. „მხოლოდ მონაწილეობა ამ ფილმში მნიშვნელოვანი იყო ყველა ჩვენგანისთვის [ვინც მასში ვიღებდით მონაწილეობას]“, - განაგრძო მან „პალესტინა 36“-ზე საუბრისას. „პალესტინის ისტორიის არქივების სამუდამოდ ფილმში აღრიცხვა, რომელიც გარკვეულწილად მომავლის არქივი გახდება, ნამდვილად მნიშვნელოვანი იყო.“ ფილმის წარმოება, საყოველთაოდ ცნობილია, რომ უკიდურესად რთული იყო. ჯასირმა და მისმა გუნდმა პალესტინაში გადასაღებად ვრცელი, კომპლექსური დეკორაციები ააშენეს, გადაღებების დაწყება კი 2023 წლის 14 ოქტომბერს იყო დაგეგმილი. ცხადია, 7 ოქტომბერს ომის დაწყებისთანავე, წარმოება შეჩერდა, რამდენჯერმე გადაიდო და საბოლოოდ იორდანიაში გადავიდა, სადაც ფილმი 2024 წლის ბოლოს გადაიღეს. „ჩვენ ვფიქრობდით: რა ვქნათ? ველოდებოდით ერთ დღეს, ორ დღეს, სამ დღეს, ორ კვირას... არავინ იცოდა, რა ხდებოდა“, - იხსენებს აბასი. „გადაწყვიტეს ერთი ან ორი თვით გადაედოთ, მაგრამ სიტუაცია უარესდებოდა. სოფელი, რომელიც მათ ააშენეს, დასავლეთ სანაპიროზე დასახლებულების სამიზნე გახდა, და ხალხის უკან დაბრუნება ზედმეტად სარისკო იყო. ეს შეუძლებელი იყო, დაზღვევის თვალსაზრისითაც კი.“ მსახიობმა მოყვა ლოგისტიკური კოშმარის შესახებ, რომელიც მას პარიზის სახლიდან იორდანიაში გადაფრენისას შეექმნა, განსაკუთრებით რეგიონში დაძაბულობის მატების გამო. თვეების განმავლობაში აბასი ემზადებოდა გადაღებებისთვის, მხოლოდ იმის გასაგებად, რომ ეს შეუძლებელი იყო. „ვიბრძოდი, რომ გადასაღებ მოედანზე ვყოფილიყავი. ამ ფილმის საბოლოოდ გაკეთება გამარჯვება იყო. მოულოდნელად, აღმოაჩენ, რომ ამ ფილმში ჩართული ყველა ადამიანი ერთნაირად ფიქრობს და გრძნობს. [მე] არასოდეს განმიცდია ასეთი გამარჯვება [ჩემს] ხელოვნების ცხოვრებაში ან რომელიმე ნამუშევარში, რომელშიც ვმონაწილეობდი. ეს არის მაგალითი იმისა, თუ როგორ უნდა გადარჩე, არსებითად. ასეთი ტიპის ფილმებთან დაკავშირებით, ეს უფრო მეტია, ვიდრე უბრალოდ ხელოვნების არჩევანი.“ საუბრის სხვა ნაწილში აბასმა ისაუბრა თავის სარეჟისორო კარიერაზე, რომელიც 2001 წელს მოკლემეტრაჟიანი ფილმით „პური“ დაიწყო. მისი 2012 წლის სარეჟისორო დებიუტი, „მემკვიდრეობა“, ვენეციაში აჩვენეს, რის შემდეგაც მან ტელევიზიისთვის გადაიღო „რამი“. „ეს რაღაც აუცილებლობით მოხდა“, - თქვა მან რეჟისორობის სურვილზე. „პალესტინიდან წამოვედი, ლონდონში წავედი და პარიზში შევჩერდი სასიყვარულო ისტორიის გამო. შემდეგ დედა გავხდი, რადგან ჩემთვის ძალიან მნიშვნელოვანი იყო ამისთვისაც დამეთმო დრო. ნამდვილად ვფიქრობდი, როგორც დედას, როგორც ქალს, ნამდვილად მაქვს სათქმელი. რამდენ ხანს შეიძლება იჯდე და ელოდო როლის შემოთავაზებას, როდესაც ამდენი რამ გაქვს სათქმელი ცხოვრებაზე?“ დღემდე, აბასს მხოლოდ ერთი სრულმეტრაჟიანი ფილმი აქვს გადაღებული. აქვს თუ არა მას სამომავლო გეგმები მეორე ნამუშევრისთვის? „დრო არ მაქვს“, - თქვა მან. „მსახიობობამ არ მომცა წერის და შექმნის შესაძლებლობა, და არ მინდოდა უბრალოდ გამეკეთებინა რაღაც. რამდენიმე ისტორია მაქვს გამზადებული, მაგრამ არ ვჩქარობ.“