როგორ განვქორწინდეთ ომის დროს: ლიტვური ოჯახის დრამა უკრაინის ომის ფონზე
ანდრიუს ბლაჟევიჩიუსის ფილმი „როგორ განვქორწინდეთ ომის დროს“ იკვლევს ლიტველ წყვილს, ვიტასსა და მარიას, რომელთა განქორწინების პროცესი ემთხვევა უკრაინაში რუსეთის სრულმასშტაბიან შეჭრას. ეს დრამა დეტალურად აანალიზებს ოჯახურ დინამიკას, ომის რეალობას, სოციალურ სამართლიანობას, პრივილეგიებსა და მოჩვენებით აქტივიზმს, აჩვენებს რა გავლენას ახდენს გლობალური მოვლენები პერსონალურ კრიზისებზე.
წარმოიდგინეთ ასეთი სცენარი: რამდენიმეთვიანი ფიქრის შემდეგ საბოლოოდ გადაწყვეტთ განქორწინებას, ამის შესახებ მეუღლეს აცნობებთ და მეორე დილით რუსეთი უკრაინაში შეიჭრება. ცხადია, თუ აღმოსავლეთ ევროპაში არ ცხოვრობთ, შესაძლოა, შემოჭრამ არც ისე ძლიერად იმოქმედოს თქვენზე, როგორც განქორწინების ადვოკატის დაქირავების აუცილებლობამ. მაგრამ ლიეტუვაში მცხოვრები ვიტასისთვის (მარიუს რეპშისი) და მარიასთვის (ჟიგიმანტე ელენა იაკშტაიტე), ომი ახალ გართულებას ქმნის მათთვის და მათი ქალიშვილის, დოვილესთვის (ამელია ადომაიტიტე), ამ არაპროგნოზირებად პერიოდში. რეჟისორი და სცენარისტი ანდრიუს ბლაჟევიჩიუსი მიკროსკოპით ათვალიერებს რთულ საოჯახო დინამიკას, რომელიც გარდაუვლად ჩნდება განქორწინების შემდეგ და ამ ფონზე, უკრაინაში შეჭრა საშუალებას აძლევს მას, მკაფიოდ წარმოაჩინოს ომის რეალობა და სოციალური სამართლიანობა.
2022 წელს, მარია და ვიტასი ცალ-ცალკე საწოლებში იღვიძებენ იმ ამბით, რომ რუსეთი უკრაინაში სრულმასშტაბიან შეჭრას იწყებს. ეს მოხდა მხოლოდ ერთი დღის შემდეგ, რაც მარიამ ვიტასს განუცხადა, რომ განქორწინება სურდა, თუმცა არ უთქვამს, რომ თვეების განმავლობაში ჩუმად ჰქონდა რომანი თავის კოლეგასთან, იურატესთან (ინდრე პატკაუსკაიტე). მიუხედავად იმისა, რომ ვიტასი სრულიად მოულოდნელად აღმოჩნდა ამ სიტუაციაში, მისი ყველაზე გადაუდებელი პრობლემა საცხოვრებლის პოვნაა. მარია ოჯახის ერთადერთი მარჩენალია, რომელიც ვიდეოპროდუქციის კომპანიაში მუშაობს და სოციალური მედიისთვის უხარისხო ვიდეოებს ქმნის. ვიტასი, ოდესღაც წარმატებული კინორეჟისორი, რომელიც ამჟამად უმუშევარია, როგორც მარიას სამუშაოს ზიზღით უყურებს, ისე აქტიურად სარგებლობს მისი ხელფასით. სანაცვლოდ, ის არის ოჯახის მთავარი მეოჯახე, ზრუნავს ქალიშვილ დოვილესზე, ამზადებს სადილს და საგულდაგულოდ ალაგებს სახლს. განშორება მარიას და ვიტასის ცხოვრებას სრულ არეულობაში აგდებს.
წყვილი უკრაინის მხარდამჭერია და ყველანაირად ცდილობს ამის ჩვენებას. ვიტასი იძულებულია, მშობლებთან დაბრუნდეს, რომლებიც რუსეთის მიმართ სიმპათიას გამოხატავენ, მაგრამ ყოველ მეორე დღეს ის რუსული მანქანების ფანჯრებში ქვებს ისვრის. ის იწყებს მოხალისეობას საკვების ბანკში და მონაწილეობს მხატვრულ პროტესტებში ქალაქში, იყენებს თავის მცირე პოპულარობას გზავნილის გასაძლიერებლად. ამასობაში, ომის დაწყებიდან მალევე, მარიასთან და დოვილესთან უკრაინელი ლტოლვილების ოჯახი გადმოდის საცხოვრებლად. ის აქტიურად ეწინააღმდეგება მისი კომპანიის რუსეთთან გაგრძელებულ პარტნიორობას საკუთარი კარიერის რისკის ფასად და ქალიშვილთან ერთად უკრაინის დროშას აივანზე კიდებს, როგორც მხარდაჭერის მტკიცე ნიშანს. თუმცა, ომის გაგრძელებასთან ერთად, ვიტასის ქმედებები სულ უფრო და უფრო მოჩვენებითი ხდება, ხოლო მარიას აღიზიანებს ლტოლვილების ხანგრძლივი ყოფნა მის სახლში, ვისთანაც კომუნიკაცია თითქმის არ შეუძლია. ფონზე, დოვილეს სკოლაში პრობლემები ექმნება, რადგან ბავშვები მშობლების განსხვავებულ დამოკიდებულებებს იმეორებენ.
„როგორ განვქორწინდეთ ომის დროს“ ფრთხილად და მიზანმიმართულად ასახავს რუსეთის შეჭრით გამოწვეულ რეალურ და რთულ გრძნობებს, და იმის ნაცვლად, რომ ვინმესთვის თითი დაუქნიოს, ფილმი გვაიძულებს შევხედოთ ომის ნიუანსებს, ყველა ნაკლით. ლიეტუვის დედაქალაქ ვილნიუსში მცხოვრები მარია და ვიტასი კარგად იცნობენ ევროპელ მეზობლებთან მუშაობას, და ბევრ ლიეტუველს აქვს გარკვეული კავშირი ორ მეომარ ქვეყანასთან. მიუხედავად იმისა, რომ მარია და ვიტასი საჯაროდ გამოხატავენ უკრაინის მხარდაჭერას, ეს მხარდაჭერა დროთა განმავლობაში სუსტდება. ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ისინი უბრალოდ შავ კვადრატებს აქვეყნებენ სოციალურ მედიაში ან ტვიტავენ სიცარიელეში — ისინი არ არიან „სლაქტივისტები“ — მაგრამ მათი მოჩვენებითი ქმედებები და ისტორიის სწორ მხარეს ყოფნის სურვილი, მრავალი თვალსაზრისით, ეგოისტურად გამოიყურება. განშორების შემდეგ სრულად ვლინდება საშუალო კლასის ზედა ფენის პრივილეგიები. მარია ბედნიერია, რომ უკრაინელი დედა და მისი ორი ვაჟი მასთან ერთად იცხოვრებენ, რაც მისი დახმარების მზადყოფნის თამამი გამოხატულებაა. მაგრამ ის სამივეს ვიტასის ყოფილ ოფისში ათავსებს და მალე უკვე წუწუნებს, თუ რა ბინძურები არიან და უჭირს მათთან კომუნიკაცია. როდესაც ის გამომწვევად ტოვებს სამსახურს იმის გამო, რომ მისი კომპანია რუსეთთან კავშირებს არ გაწყვეტს, არ ითვალისწინებს, რომ ჯერ კიდევ უნდა უზრუნველყოს ქალიშვილი და ასევე მასთან მცხოვრები ახალი ოჯახი. ეს არის იმ პრივილეგიის შესანიშნავი მაგალითი, რომლითაც მარია ასე თავდაჯერებულად ტოვებს სამსახურს თავისი მორალური პრინციპების საფუძველზე, მაშინ როცა რეალობა ისაა, რომ ადამიანების უმეტესობა მორალურად საეჭვო კომპანიებში მუშაობს და იქ რჩება იმ უბრალო მიზეზის გამო, რომ მათ ხელფასი სჭირდებათ.
მსტისლავ ჩერნო უკრაინაში ომის ყველაზე ბნელ სიღრმეებში შეგვიყვანს. ვიტასის შემთხვევაში, სახლში დაბრუნება ნიშნავს, რომ მას აწუხებენ მშობლები, რომლებიც არსებითად უყურებენ Fox News-ის რუსულ ვერსიას — არხს, რომელიც პროპაგანდას ავრცელებს და რომლის არდაჯერებასაც ის სასოწარკვეთილად ცდილობს. ყოველთვის, როცა რუსულ სანომრე ნიშანს ხედავს, არც კი ყოყმანობს, რომ ქვა ესროლოს მანქანის ფანჯარას, როგორც პროტესტის ძალადობრივ ფორმას. რა თქმა უნდა, შეჭრაში რუსეთის მთავრობაა დამნაშავე, მაგრამ უნდა გადაიხადონ თუ არა ამ მოქალაქეებმა იმის ფასი, რაზეც მათ მცირე ან საერთოდ არ აქვთ კონტროლი? ვიტასი ფიქრობს, რომ დიახ. სამუშაოს ძიების ნაცვლად, ის მოხალისეობს (ზოგჯერ იღებს საკვებს, რომელიც ლტოლვილებისთვის არის განკუთვნილი...)
თეგები
წყარო:
collider.com