სემ ელიოტი: 'ლენდმენი'-დან დავიწყებულ 'მემკვიდრეობამდე' – მრავალმხრივი მსახიობის კარიერა

როდესაც სემ ელიოტს იხსენებთ, გონებაში უმალ ვესტერნების ჟანრი გიტრიალებთ. თუმცა, მსახიობები თითქმის ექვსი ათწლეულის განმავლობაში არ რჩებიან მოწინავე პოზიციებზე სხვა ჟანრებში ძალების მოუსინჯავად. ავიღოთ, მაგალითად, ფილმი „მემკვიდრეობა“ (The Legacy) – ელიოტის ფილმოგრაფიის საკმაოდ ადრეული ნამუშევარი, სადაც ის ინგლისურ მამულში სატანის თაყვანისმცემელ შეშლილთან ერთად აღმოჩნდა მიტოვებული. ტეილორ შერიდანს ისეთი კარგი გამოცდილება ჰქონდა სემ ელიოტთან მუშაობისას სერიალ „1883“-ზე, რომ მან ის „ლენდმენის“ (Landman) მეორე სეზონშიც მიიწვია. ყველა დროის ერთ-ერთი საუკეთესო ვესტერნის მსახიობის ყოლა თქვენს ნეო-ვესტერნულ ნავთობის დრამაში ყოველთვის დამხმარეა. მიუხედავად იმისა, რომ შოუს პირველი სეზონის ანსამბლი მის გარეშეც მშვენივრად ასრულებდა თავის საქმეს, ელიოტმა დაუყოვნებლივ დაამტკიცა, რატომ იყო ის მსახიობთა გუნდის შესანიშნავი დამატება. მეორე სეზონში ბილი ბობ თორნტონის ტომი ნორისის სრულიად ახალ მხარეს ვხედავთ, რომელიც იძულებულია თავის მზარდ პრობლემებს მშობლობისგან თავის არიდება და აღზრდასთან გამკლავებაც დაუმატოს. ტომის მამის, ტი.ელ. ნორისის განსახიერებისას, ელიოტი დამახასიათებლად ბრწყინვალეა, ხშირად სევდიან პერფორმანსს გვთავაზობს, სადაც – 2017 წლის დრამა-კომედიაში „გმირი“ (The Hero) შესრულებული როლის მსგავსად – როგორც ჩანს, არა მხოლოდ პერსონაჟის, არამედ საკუთარ ცხოვრებაზეც რეფლექსირებს. ასეთი შესრულება ემოციების ფართო სპექტრს გამოიწვევდა, იმის გათვალისწინებით, რომ ელიოტი 60 წელია მსახიობობს და „ლენდმენში“ მოსვლამდე დიდი ხნით ადრე ლეგენდის სტატუსი უკვე მოპოვებული ჰქონდა. ელიოტმა დებიუტი დავიწყებულ ვესტერნში შეასრულა, სადაც კირკ დუგლასი მონაწილეობდა და შემდეგ მე-20 საუკუნის ბოლოს არაერთ დიდებულ ვესტერნში გამოჩნდა — მათ შორის 1993 წლის „თუმბსტოუნში“ (Tombstone) თორნტონთან ერთად. თუმცა ვეტერანი ვარსკვლავი ექსკლუზიურად ვესტერნებს არ იღებდა. ფაქტობრივად, „მემკვიდრეობა“ ამტკიცებს, რომ ელიოტი უფრო მეტი იყო, ვიდრე უბრალოდ „ძველი დასავლეთის“ ავთენტურობის მოყვარული რეჟისორების რჩეული. 60-იან წლებში, ვესტერნებში „დასავლეთის გზა“ (The Way West) და „ბაჩ კესიდი და სანდენს ქიდი“ (Butch Cassidy and the Sundance Kid) მცირე როლებით ამომავალ ვარსკვლავად დამკვიდრების შემდეგ, სემ ელიოტმა 70-იან წლებში სხვა ჟანრებშიც სცადა ბედი. მსახიობმა იმ ათწლეულში ორი საშინელებათა ფილმი გადაიღო, დაწყებული „ბაყაყებით“ (Frogs), სადაც ის ფოტოგრაფს განასახიერებდა, რომელიც ბუნების შურისძიებას შეესწრო სამხრეთულ ოჯახსა და მის დაუდევარ პატრიარქზე. ექვსი წლის შემდეგ, კიდევ ერთი ვესტერნის გადაღებისა და დრამაში „მაშველი“ (Lifeguard) გარდამტეხი როლის მოპოვების შემდეგ, ელიოტი საშინელებათა ჟანრს „მემკვიდრეობით“ დაუბრუნდა. 1978 წლის ფილმი არ ითვლება ოდესმე გადაღებულ საუკეთესო საშინელებათა ფილმად და კრიტიკოსებმაც არც თუ ისე კარგად მიიღეს. თუმცა, ის მომხიბვლელი და უგულებელყოფილი ნამუშევარია, რომელიც რიჩარდ მარქვანდის სარეჟისორო დებიუტს წარმოადგენდა – რეჟისორის, რომელმაც ხუთი წლის შემდეგ, რა თქმა უნდა, „ჯედაის დაბრუნება“ (Return of the Jedi) გადაიღო. ელიოტი ლოს-ანჯელესელი ინტერიერის დიზაინერის, პიტ დენერის როლს ასრულებს, რომელიც მეუღლესთან, მეგისთან (კეტრინ როსი) ერთად, კლიენტის თხოვნით ინგლისში მიემგზავრება, ახალი სამუშაოს მოლოდინით. თუმცა, ჩასვლისთანავე აღმოაჩენენ, რომ კლიენტი სინამდვილეში ჯეისონ მაუნტოლივი (ჯონ სტენდინგი) არის, მეგის შორეული ნათესავი, რომელმაც წყვილი მის მამულში სხვა ხუთ პოტენციურ მემკვიდრესთან ერთად გამოიძახა. მალე, ეს მემკვიდრეები იდუმალ და ხშირად შემზარავ ვითარებაში იღუპებიან. მარია გაბრიელი (მარიან ბრუმი) პირველია, ვინც იღუპება, როდესაც მაუნტოლივის აუზში მოქცეული აღმოჩნდება და იხრჩობა, რაც მთელი ფილმის ერთ-ერთი ყველაზე დასამახსოვრებელი და შემაშფოთებელი სცენაა. მეტი სიკვდილი, ბუნებით თითქოს ზებუნებრივი, სტუმრებს თანდათან ამცირებს, სანამ მეგი მაუნტოლივის შემზარავ საიდუმლოს არ გაამჟღავნებს. შესაძლოა, ის საშინელებათა კლასიკად არ ითვლება, მაგრამ „მემკვიდრეობა“ სემ ელიოტის ფილმოგრაფიაში, სულ მცირე, საინტერესო ჩანაწერია და მსახიობის თაყვანისმცემლებისთვის სანახავად ნამდვილად ღირს. ვესტერნის ლეგენდის ინგლისურ მამულში მოხეტიალე ხილვა უბრალოდ შეუსაბამოა, რაც რეალურად ამატებს ფილმის არასასიამოვნო ატმოსფეროს. საინტერესოა, რომ ფილმი ბერკშირში, ინგლისში გადაიღეს და გადაღებები სწორედ მაშინ დასრულდა, როდესაც სტენლი კუბრიკი „ნათების“ (The Shining) გადაღებას იწყებდა ორ საგრაფოში, ჰერტფორდშირში. ცხადია, ელიოტის ფილმს არ ჰქონია იმ აღიარებული სტივენ კინგის ადაპტაციის (რომელიც კინგს თავად სძულდა) მსგავსი გავლენა, მაგრამ ის სხვა მიზეზების გამოა საინტერესო. ასევე, The Who-ს ფრონტმენი როჯერ დოლტრი ერთ-ერთ იმედისმომცემ მემკვიდრეს განასახიერებს გაურკვეველი მიზეზით. სამწუხაროდ, კრიტიკოსები აღფრთოვანებული არ დარჩნენ. „მემკვიდრეობამ“ Rotten Tomatoes-ზე 19%-იანი შეფასება მიიღო, Variety-მ ფილმს „მოთვინიერებული, დაძაბულობის გარეშე, საკუთარი ფანტაზიის ნაკლებობის მსხვერპლი“ უწოდა. The New York Times-ის ჯონ ქორიმ (John Corry) არც ისე დიდებულად შეაფასა, ფილმს „სუსტი და სულელური“ უწოდა და დასძინა: „ფანტაზიის ნაცვლად, ის შოკს იყენებს“. თუმცა, ყველას არ სძულდა „მემკვიდრეობა“. Philadelphia Inquirer-ისთვის წერისას, ელ ჰაასმა (Al Haas) მას „კარგად გაკეთებული, საინტერესო საშინელებათა ფილმი“ უწოდა, რომელიც მიუხედავად ამისა, „ძალიან ნელა ვითარდება“. თითქმის 50 წლის შემდეგ, „მემკვიდრეობა“ ხელახლა ნახვად ღირს. ან, სულ მცირე, ასე იქნებოდა, თუკი მის პოვნას შეძლებდით. ფილმს დაკარგულ მედიად ქცევის სერიოზული საფრთხე ემუქრება, YouTube-ზე ატვირთული ერთადერთი ვერსიის გარდა. სხვა მხრივ, ეს უგულებელყოფილი საშინელებათა ნამუშევარი ასეთად რჩება, რადგან არცერთი ძირითადი პლატფორმა არ მასპინძლობს მას სტრიმინგისთვის ან შესაძენად.