ბევრისთვის 1970-იანი წლები XX საუკუნის კინოს საუკეთესო ათწლეული იყო. ეს სამართლიანი განცხადებაა, თუ გავითვალისწინებთ, რომ ეს იყო „ახალი ჰოლივუდის“ პიკი, ავტორული კინოს ათწლეული, როდესაც კომერციულმა პერსპექტივებმა უკანა პლანზე გადაინაცვლა მხატვრული ხედვის სასარგებლოდ, ხოლო კინორეჟისორებმა ხელში აიღეს სადავეები, რათა კინოს ახალი ეპოქა დაეწყოთ. კინო უფრო ბნელი და პირქუში გახდა და როგორ შეიძლებოდა არ ყოფილიყო? უოტერგეიტის შემდეგ აუდიტორიას ინსტიტუტების მიმართ უნდობლობა გაუჩნდა, ხოლო შეერთებული შტატების მონაწილეობა ვიეტნამის ომში, მზარდი არეულობის ფონზე, დასასრულს უახლოვდებოდა. ამგვარად, ამ ათწლეულმა კინოში ყველაზე ძლიერი და გამძლე ნამუშევრები წარმოშვა, „ნათლიადან“ „აპოკალიფსი ახლას“ ჩათვლით. „ახალი ჰოლივუდი“ საბოლოოდ უნდა დასრულებულიყო, თუმცა 70-იანი წლები რჩება დროის კაფსულად იმ ეპოქისა, როდესაც შემოქმედებითი თავისუფლება პრიორიტეტული იყო. ამ ათი წლის განმავლობაში შექმნილი მრავალი წარმოუდგენელი ფილმიდან, რამდენიმე გამოირჩევა თავისი უკვდავი ხარისხით. ამ სიაში არსებული ხუთი ფილმი 70-იანი წლების შედევრებია, რომლებიც, როგორც კარგი ღვინო, ისე დაძველდა. მიუხედავად იმისა, ეს მათი თემები, გზავნილები, ტექნიკური ინოვაციები თუ ყველაფრის კომბინაციაა, ეს ფილმები დღესაც ისეთივე შთამბეჭდავია, როგორც თავის აყვავების ხანაში. ფრენსის ფორდ კოპოლას ადაპტაცია მარიო პიუზოს რომანისა „ნათლია“ (The Godfather) კინემატოგრაფიული საღვთო წერილია. ფილმში მარლონ ბრანდო განასახიერებს ვიტო კორლეონეს, ძლიერი მაფიოზური ოჯახის დონს, რომელიც იწყებს თავისი უმცროსი ვაჟის, მაიკლის (ალ პაჩინო), მომზადებას ღირსეული მემკვიდრეობისთვის. სანამ მაიკლი ცდილობს შეინარჩუნოს ადამიანობა და ღირსება, ის ხვდება, რომ საოჯახო ბიზნესი გარეშე პირებს არ მიესალმება და დონმა ყოველთვის უნდა მიიღოს რთული გადაწყვეტილებები. რა შეიძლება ითქვას „ნათლიაზე“, რაც ათასჯერ არ თქმულა? რომ ეს ოდესმე გადაღებული საუკეთესო ფილმია? რომ ის იმდენად გავლენიანი იყო, რომ მისი გამოსვლის შემდეგ რეალური მაფია სამუდამოდ შეიცვალა? რომ მან ავტორული კინოს საუკეთესო და ყველაზე სრულყოფილ განსახიერებად იქცა? და ეს ისე, რომ არც კი ვახსენებთ მის მიერ წარმოებულ მემებს. ყველა ეს განცხადება სიმართლეა, და მაინც, ხუთი ათწლეულის შემდეგ ჩვენ კვლავ ვსაუბრობთ „ნათლიაზე“ და, სავარაუდოდ, არასოდეს გავჩუმდებით მასზე. ცოტა ფილმმა თუ აღწერა კორუფციის ტრაგედია, ადამიანის სულის დანგრევა, ასეთი დრამატული ძალით. „ნათლია“ ოპერული ტრიუმფია, თამაშის შემცვლელი ფილმი, რომელმაც სამუდამოდ შეცვალა კინო, და მისი მემკვიდრეობა ყოველწლიურად იზრდება. ალ პაჩინო კვლავ გამოჩნდა, „ნათლიადან“ ერთი წლის შემდეგ, ამჯერად დევნილი პოლიციელის როლში, რომელიც მარტო ებრძვის კორუფციას ნიუ-იორკის პოლიციის დეპარტამენტში (NYPD). „სერპიკო“ (Serpico) მიჰყვება ტიტულოვან პერსონაჟს, იდეალისტ პოლიციელს სამოქალაქო ტანსაცმელში, რომლის რევოლუციურ იდეებს პოლიციის განყოფილების გაუმჯობესების შესახებ წინააღმდეგობას უწევს შიგნიდან დამპალი ორგანიზაცია. კორუფციის ბრალდებების გასაჯაროების შემდეგ, სერპიკო ხვდება, რომ ახლა მის ზურგზე სამიზნეა. სიდნი ლუმეტი, ალბათ 60-იანი და 70-იანი წლების ყველაზე გავლენიანი რეჟისორი, ამ პოლიციურ დრამას მკაცრი და დინამიური განზრახვით იღებს. მის ცენტრში ურყევი ალ პაჩინოა, რომელიც კარიერის საუკეთესო ნამუშევარს ასრულებს პოლიციელის როლში, რომელიც ისტორიას ფართოდ გახელილი იმედით იწყებს და სახეში ტყვიით ამთავრებს, მაგრამ მისი მთლიანობა ხელუხლებელია. ფილმს პოლიციის ძალებზე ძალიან მკაფიო პოზიცია აქვს, რომელიც რადიკალური იყო 1970-იანი წლებისთვის და ბევრად უფრო თანამედროვე შეხედულებებს შეესაბამება. ეს ზუსტად არ არის ანტი-პოლიციური; უფრო მეტად, ის ანტიკორუფციული და პრო-ანგარიშვალდებულებაა, რომელიც იზიარებს „ყველგან არის დამპალი ვაშლები“ მიდგომას. ფრენკ სერპიკოში ფილმი პოულობს ხატს იმისა, თუ როგორი უნდა იყოს პოლიცია, მაღალი სტანდარტების დაცვით. და მაინც, ძნელია ამ ფილმის ნახვის შემდეგ პოლიციაზე პესიმისტური შეხედულების გარეშე დარჩე. დღევანდელ ძლიერ გაყოფილ სამყაროში, „სერპიკო“ უფრო განცხადებას ჰგავს, ვიდრე საჩივარს. საშინელებათა ჟანრმა დრამატული ზრდა განიცადა 1973 წელს უილიამ ფრიდკინის ფუნდამენტური შედევრის, „ეგზორცისტის“ (The Exorcist) გამოსვლით. ელენ ბერსტინი განასახიერებს კრის მაკნილს, მსახიობს, რომლის ახალგაზრდა ქალიშვილი, რეგანი (ლინდა ბლერი), უცნაურ და აგრესიულ ქცევას იწყებს. როდესაც კრისი დარწმუნდება, რომ რეგანი დემონით არის შეპყრობილი, ის უკავშირდება ორ მღვდელს, მამა კარასს (ჯეისონ მილერი) და მამა მერინს (მაქს ფონ სიუდოვი), ეგზორციზმის ჩასატარებლად. არსებობს მიზეზი, თუ რატომ ავითარებს მაიკ ფლენაგანი ამჟამად რიმეიქს სკარლეტ იოჰანსონის მონაწილეობით და რატომ არის ჰოლივუდი ასე შეპყრობილი ამ ინტელექტუალური საკუთრების სიცოცხლის შენარჩუნებით. არცერთ საშინელებათა ფილმს არ ჰქონია ისეთი წარმატება ან ღრმა გავლენა, როგორიც „ეგზორცისტს“. ფენომენი თავიდანვე, ფილმმა მასობრივი ისტერია გამოიწვია 1973 წელს და ის დღესაც ისეთივე შემზარავი და ტრავმული გამოცდილებაა, როგორც მაშინ იყო. ის ფუნდამენტურია საშინელებათა ჟანრისთვის, ჟანრისთვის პირდაპირი წმინდა ტექსტია, რომელმაც საფუძველი ჩაუყარა ყველა მომავალ ნამუშევარს. „ეგზორცისტის“ ტერორში არის რაღაც პირველყოფილი, რომელიც ეხება „ბოროტების“ ბუნდოვან, მაგრამ უნივერსალურ კონცეფციას და კაცობრიობის რწმენის საჭიროებას, რომელსაც უნდა მიეჯაჭვოს. ორმოცდაათი წლის შემდეგაც კი, მისი ნახვა მაინც შემზარავია, ნამდვილად მაკაბრული და დაუვიწყარი გამოცდილება, რომელსაც თავისი გავლენა ოდნავადაც არ დაუკარგავს. უოტერგეიტის სკანდალმა შოუ...